Πολλοί από εμάς έχουμε συνηθίσει να κοιμόμαστε λίγο και να το θεωρούμε φυσιολογικό. «Θα κοιμηθώ το Σαββατοκύριακο», λέμε. Η χρόνια έλλειψη ύπνου όμως δεν φαίνεται πάντα με χασμουρητά. Συχνά εκδηλώνεται με τρόπους που δεν συνδέουμε αμέσως με το κρεβάτι μας.
Πόσος ύπνος είναι αρκετός;
Οι περισσότεροι ενήλικες χρειάζονται περίπου επτά με εννέα ώρες ύπνου κάθε βράδυ. Υπάρχουν ατομικές διαφορές, αλλά οι άνθρωποι που πραγματικά λειτουργούν τέλεια με πολύ λιγότερο είναι σπάνιοι. Αν αναγνωρίζετε αρκετά από τα παρακάτω σημάδια, ίσως ανήκετε στους πολλούς που απλώς έχουν συνηθίσει την κούραση.
Τα δέκα σημάδια
- 1. Αποκοιμιέστε μόλις ακουμπήσετε το μαξιλάρι. Μπορεί να φαίνεται ευλογία, αλλά αν σας παίρνει ο ύπνος μέσα σε ελάχιστα λεπτά κάθε βράδυ, ίσως το σώμα σας είναι εξαντλημένο.
- 2. Χρειάζεστε πολλά ξυπνητήρια. Το συνεχές «snooze» είναι συχνά ένδειξη ότι ο ύπνος δεν ήταν αρκετός.
- 3. Ξεχνάτε πράγματα. Ο ύπνος παίζει κεντρικό ρόλο στη μνήμη. Κλειδιά, ραντεβού και ονόματα χάνονται πιο εύκολα όταν είμαστε κουρασμένοι.
- 4. Δυσκολεύεστε να συγκεντρωθείτε. Διαβάζετε την ίδια παράγραφο τρεις φορές;
- 5. Είστε πιο ευέξαπτοι. Η κούραση μειώνει την ανοχή μας. Μικρά πράγματα μας εκνευρίζουν περισσότερο.
- 6. Πεινάτε συνεχώς. Η έλλειψη ύπνου επηρεάζει τις ορμόνες της πείνας και του κορεσμού, και συχνά μας στέλνει στα γλυκά και στα αλμυρά σνακ.
- 7. Αρρωσταίνετε συχνά. Ο ύπνος στηρίζει το ανοσοποιητικό. Συνεχόμενα κρυολογήματα μπορεί να έχουν σχέση με κουρασμένο οργανισμό.
- 8. Νυστάζετε στο αυτοκίνητο. Αυτό είναι το πιο επικίνδυνο σημάδι. Η υπνηλία στο τιμόνι μπορεί να είναι εξίσου επικίνδυνη με την οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ.
- 9. Στηρίζεστε στον καφέ για να λειτουργήσετε. Αν χωρίς καφεΐνη δεν μπορείτε να σταθείτε, ίσως ο καφές καλύπτει ένα έλλειμμα.
- 10. Κοιμάστε πολύ περισσότερο τα Σαββατοκύριακα. Όταν ξυπνάτε μεσημέρι την Κυριακή, το σώμα σας πιθανότατα «εισπράττει» τον ύπνο που χρωστάτε.
Ο ύπνος δεν είναι χαμένος χρόνος. Είναι η ώρα που το σώμα κάνει τη δική του νυχτερινή βάρδια.
Τι μπορείτε να κάνετε από απόψε
Οι μικρές αλλαγές έχουν συχνά μεγάλο αποτέλεσμα:
- Πηγαίνετε για ύπνο και ξυπνάτε περίπου την ίδια ώρα, ακόμη και τις αργίες.
- Αφήστε το κινητό μακριά από το κρεβάτι.
- Κρατήστε το υπνοδωμάτιο σκοτεινό, ήσυχο και δροσερό, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό στα ελληνικά καλοκαίρια.
- Περιορίστε τον καφέ μετά το μεσημέρι και το βαρύ φαγητό αργά το βράδυ.
- Βγείτε στο φως της ημέρας το πρωί, ώστε να «ρυθμίσετε» το εσωτερικό σας ρολόι.
Πότε να μιλήσετε με γιατρό
Αν κοιμάστε αρκετές ώρες αλλά εξακολουθείτε να ξυπνάτε κουρασμένοι, αν ροχαλίζετε έντονα ή κάποιος έχει παρατηρήσει ότι σταματάτε να αναπνέετε στον ύπνο σας, αξίζει να το συζητήσετε με γιατρό. Διαταραχές όπως η άπνοια ύπνου είναι συχνές και αντιμετωπίζονται.
Ο ύπνος είναι από τα πιο ισχυρά «φάρμακα» που έχουμε στη διάθεσή μας, και είναι δωρεάν. Αξίζει να του δώσουμε την προτεραιότητα που του αναλογεί.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά τη συμβουλή γιατρού.
