Κάθε καλοκαίρι, με τους πρώτους καύσωνες, οι συστάσεις επαναλαμβάνονται: προσέχουμε ιδιαίτερα τους ηλικιωμένους. Ένας από τους βασικότερους λόγους είναι η αφυδάτωση. Οι μεγαλύτεροι άνθρωποι μπορεί να χάνουν υγρά χωρίς να το καταλαβαίνουν, γιατί απλώς δεν νιώθουν διψασμένοι.
Γιατί εξασθενεί η δίψα με τα χρόνια
Με την ηλικία, ο μηχανισμός που μας ειδοποιεί ότι χρειαζόμαστε νερό γίνεται λιγότερο ευαίσθητος. Ταυτόχρονα, το ποσοστό του νερού στο σώμα μειώνεται και τα νεφρά δεν συμπυκνώνουν τα ούρα τόσο αποτελεσματικά. Το αποτέλεσμα είναι ότι ένας ηλικιωμένος μπορεί να είναι ήδη αφυδατωμένος χωρίς να νιώθει την ανάγκη να πιει.
Οι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο
- Φάρμακα: ορισμένα διουρητικά, καθαρτικά και άλλα σκευάσματα αυξάνουν την απώλεια υγρών.
- Φόβος ακράτειας: κάποιοι αποφεύγουν να πίνουν για να μη χρειάζεται να πηγαίνουν συχνά στην τουαλέτα.
- Δυσκολία κίνησης: το να σηκωθεί κανείς για ένα ποτήρι νερό δεν είναι πάντα εύκολο.
- Γνωστικά προβλήματα: η άνοια μπορεί να κάνει τον άνθρωπο να ξεχνά να πίνει.
- Ζέστη και πυρετός, καθώς και διάρροια ή εμετός.
- Κακή όρεξη, που σημαίνει και λιγότερα υγρά από την τροφή.
Όταν η δίψα σωπαίνει, πρέπει να μιλήσουν η φροντίδα και η συνήθεια.
Τα σημάδια της αφυδάτωσης
Στους ηλικιωμένους τα σημάδια μπορεί να είναι ήπια ή άτυπα. Προσέξτε για:
- ξηρό στόμα και χείλη
- σκούρα ούρα ή λιγότερες επισκέψεις στην τουαλέτα
- κόπωση, αδυναμία, ζάλη
- σύγχυση ή απότομη αλλαγή στη συμπεριφορά
- δυσκοιλιότητα
- πονοκέφαλο
Η αφυδάτωση μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο πτώσεων, ουρολοιμώξεων και επιβάρυνσης των νεφρών. Η σύγχυση ή η έντονη αδιαθεσία χρειάζονται άμεση ιατρική εκτίμηση.
Πρακτικοί τρόποι να πίνουν περισσότερο
- Ένα ποτήρι νερό πάντα σε εμφανές σημείο, δίπλα στην πολυθρόνα ή στο κομοδίνο.
- Ένα ποτήρι νερό με κάθε γεύμα και με κάθε φάρμακο.
- Συγκεκριμένες ώρες μέσα στη μέρα, σαν μικρή ρουτίνα.
- Ποικιλία: τσάι του βουνού, χαμομήλι, γάλα, σούπες, χυμός φρέσκων φρούτων σε μικρή ποσότητα.
- Τρόφιμα με πολύ νερό: καρπούζι, πεπόνι, ροδάκινα, αγγούρι, ντομάτα, ζελέ.
- Μικρές γουλιές συχνά, αντί για ένα μεγάλο ποτήρι μονορούφι.
Στις μέρες του καύσωνα
Στην Ελλάδα, το καλοκαίρι είναι η πιο επικίνδυνη περίοδος. Φροντίστε οι ηλικιωμένοι να μένουν σε δροσερό χώρο τις ζεστές ώρες, να φορούν ελαφριά ρούχα και να αποφεύγουν τις δουλειές στον κήπο το μεσημέρι. Ένα καθημερινό τηλεφώνημα ή μια επίσκεψη στον ηλικιωμένο γείτονα ή συγγενή που μένει μόνος μπορεί να κάνει πραγματική διαφορά.
Μιλήστε με τον γιατρό
Οι ανάγκες σε υγρά δεν είναι ίδιες για όλους. Άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια ή νεφρική νόσο μπορεί να έχουν οδηγίες για περιορισμό των υγρών. Γι’ αυτό είναι σημαντικό ο θεράπων γιατρός να καθορίσει τι ισχύει σε κάθε περίπτωση, ειδικά όταν αλλάζουν τα φάρμακα ή έρχεται το καλοκαίρι.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά τη συμβουλή γιατρού.
